Mukaddes Kitabı Okumaya Kararlıyım

Her gün Mukaddes kitabı okurken büyük bir zevk duyuyordum. Mukaddes Kitapla tanışmadan önce işten eve giderken, genellikle ne ile vaktimi geçireceğimi bilemezdim. Şimdi ise Mukaddes Kitabı okuyacağım diye o kadar sevinçle eve gidiyordum ki. Hafta sonlarında arkadaşlarla beraber olduğumda, onların canlarının sıkıldığını söylediklerini duyunca içimden, “Mukaddes Kitap olur da insanın canı mı sıkılırmış?” diye geçirirdim. Onlara bunu anlatamayacağımı biliyordum. Zaten ben bu kitabı okurken ancak sustum. Hiç kimseye bahsetmedim. Önce ben ikna olmalıydım. İkna olsam bile, bilgi sahibi de olmalıydım. Ben bu kitaplara karşı gelmek amacıyla onları okurken, tam tersine bende büyük bir sevgi ve inanç gelişiyordu. Hayatımın en sevinçli ve beni mutlu eden zamanı Mukaddes Kitabı okumakla geçti dersem, inanın çok doğru söylemiş olurum. Hani insana geriye dön deseler, hayatının hangi zamanına dönmek istersin diye sorsalar, muhakkak “hiçbirine” derim, ama “en çok ne ile mutlu oldun?” diye sorsalar, o zaman da “Mukaddes Kitabı okumakla” diye cevaplarım.

Şahitlerle ilişkim yavaş yavaş bu yaşlı karı kocayla başlamıştı. Fakat üçüncü ya da dördüncü görüşmemizdi sanırım, beni rahatsız eden ruhi bunalımımı ve içimdeki sesi onlara soracaktım. Diyorum ya, böyle şeyleri insan kimseyle konuşamıyor. Hem insanın etrafında da devamlı akıllı, mantıklı, bilgili, her şeyden ziyade seni seven kimsesi de olmuyor ki. Aklı olsa sevgisi olmuyor; sevse akılsız oluyor! Bir de sonradan adın deliye de çıkar. Belki sahiden de deliydim. Fakat deli, deli olduğunu bilir miydi? Kendisinin akıl hastası olduğunu fark eder miydi, bilmiyorum. Nerden bileyim, her gün delirip delirip de tekrar akıllanmıyordum ki böyle tecrübelerim olsun. Hem ben öyle ruhlar, cinler, periler falan gibi şeyleri de tam saçmalık bulan biriydim.

İçimden, “bunlar nasıl olsa yabancı ve ne söylersem söyleyeyim kimse duymaz; belki de bana yardım edebilirler” diye düşünerek ve de çekinerek adama derdimi anlattım. Zaten hep sorduğum sorulardan ve de aldığım cevaplardan etkilendiğim için olacak, bu adama karşı bir güven duymaya başlamıştım. Evde o anda karım falan da olsun istemiyordum. Karımdan boşanmıştık ama yine beraber yaşıyorduk. Böyle konulara karşı onun ilgisi falan zaten hiç yoktu. O gün de yanılmıyorsam havuza gitmişti. Daha doğrusu ben evden gitmesi için çok destekledim. Genelde çalışıyordu ama o günde inat gibi evdeydi işte. Neyse o da gitti ve ben adama, ismi Josef, derdimi açtım. “Ben bunu kimseye anlatmadım ama size anlatabilirim herhalde” dedim. “Ben içimde istemediğim sesleri duyuyorum. Hem de bazen Allah’a bile kötü sözler söylüyor. Beni rahatsız ediyor. Ben acı çeksem önemli değil de Allah’a söylenen o sözleri ben istemiyorum ki. Ben istemediğim halde bu nasıl olabilir? Yoksa bu bir hastalık başlangıcı falan mı?” dedim. Josef’in alaylı güleceğini ve boş nasihatler vereceğini umuyordum. Her ne kadar birçok konularda beni şaşırttıysa da bu konuda da şaşırttı. Beni dinledikten sonra ciddiyetle Mukaddes Kitabı açtı ve bana da açmamı söyledi. Açtığı yer İncil’in Matta kısmıydı. Oradan okumaya başladı. Şöyle yazıyordu: Matta 4:1-11

O zaman İsa, İblis tarafından denenmek üzere, Ruh tarafından çöle sevk edildi. Ve kırk gün kırk gece oruç tuttuktan sonra acıktı. Ve Ayartıcı (İblis-Şeytan) gelip ona dedi: Eğer sen Allah’ın Oğlu isen söyle, bu taşlar ekmek olsun.

İsa da cevap verip dedi: “İnsan yalnız ekmekle yaşamaz, fakat Allah’ın ağzından çıkan her bir sözle yaşar” diye yazılmıştır. O zaman İblis onu mukaddes şehre götürdü ve mabedin kulesi üzerine koyup kendisine dedi: “Eğer sen Allah’ın Oğlu isen, kendini aşağıya at; çünkü yazılmıştır: “Meleklerine senin için emredecek ve ayağın bir taşa çarpmasın diye, elleri üzerinde seni taşıyacaklar.”

İsa ona dedi: “Sen Allah’ın Rabbi denemeyeceksin” diye de yazılmıştır.

İblis İsa’yı çok yüksek bir dağa da götürdü ve ona dünyanın bütün ülkelerini ve onun izzetini gösterdi ve İblis ona dedi: Eğer yere kapanıp bana tapınırsan, bütün bu şeyleri sana veririm. O zaman İsa ona dedi:

Çekil, Şeytan, çünkü: “Rab Allah’ına tapınacak yalnız ona kulluk edeceksin,” diye yazılmıştır. O zaman İblis onu bıraktı ve işte melekler gelip ona hizmet ediyorlardı.

Josef bana bakıp sordu: “Burada İsa ile kim konuşuyordu?” “Şeytan” dedim. “Sence karşı karşıya bir adamla konuşur gibi mi?” dedi. “Öyle değil mi?” dedim. “İsterse öyle de olur ama Şeytan dediğimiz bu ruhi bir yaratık, yani bir melekken Allah’a başkaldırıp, isyan etmiş biri. Biz insanlar ise ruhi yaratıkları gözlerimizle göremeyiz” dedi. “Şeytan burada onunla konuştu ama bu konuşma İsa’nın zihninde oluyordu, ille de karşısında cismani birinin olduğunu aramamalıyız. Hatta peygamberlerin de zihinlerine konuşulmuş; Allah tarafından vahiy almak bu demek zaten. Onlar bu sesi yolda yürürken olsun, yatarken olsun, otururken olsun, işitmişler. Hatta televizyonda seyreder gibi gelecekle ilgili görümler görmüşler. Allah için her şey mümkün. Bu kitaplar bize onu gösteriyor” dedi. “Peki, benim zihnimdeki sesler kötü olduğuna göre, bu sesler Şeytandan mı geliyor” dedim. “İlle de Şeytan olması gerekmez. İncili okuduğun zaman birçok kere İsa’nın cinlerin baskısında olan insanları kurtarmasından bahseder” deyince, “cinler de kim?” dedim. “Onlar da ruhi yaratıklar ve hepsi bir zamanlar melekti. Ancak Allah’a itaatsiz olarak Şeytanın yolunu takip etmiş oldular. Şeytan bunların ilki, İblis ki, sözlük anlamında başkaldıran, isyankâr olarak geçer. Allah’a başkaldırması, isyan etmesinden ötürü İblis ya da Şeytan adını takmışlar” diyerek daha başka Şeytanın varlığını ispatlayıcı kanıtlar gösterdi. Mesela Mukaddes Kitaptaki Eyüp kitabının ilk iki sayfası, meleklerin önünde cereyan eden Şeytanla Allah arsındaki diyalogdan bahseder. Orada Şeytanın ortaya attığı bir dava konu edilir. O dava da: “Eğer menfaati olmazsa her insanın, ya da acı ve baskı altında olan her insanın Allah’a lanet edeceği” söz konusudur. İspat olarak Eyüp’ün denenmesine müsaade edilir. Davayı ise Allah kazanır. Bu olaylar M.Ö. yaklaşık 1600 yıllarında yaşanmış. Eyüp’ün başına gelenler, acılara göğüs germekte bize hâlâ çok büyük bir teşvik kaynağıdır. Zamanımızda bile çektiği acılardan bahsettiğimize göre, demek ki Allah Şeytanın Eyüp’ü denemesine boşuna müsaade etmemiş.

Bütün bu anlatılanlar benim ruhumda ve zihnimde büyük bir devrimdi. “Ben Şeytana inanmam ki” dediğimde ise, Josef yine çok mantıklı bir şey söyledi. “Düşmanımızı ne kadar iyi tanırsak, yenilmemek için bir o kadar daha hazırlıklı, dikkatli ve tetikte oluruz. Fakat düşmanımızın varlığını bile kabul etmemek, o ne kadar zayıf bile olsa, bizi bir o kadar daha kolay yenmesine neden olur. Senin Şeytana inanmaman ise, Şeytanın en çok istediği şeydir. Çünkü ne yaptırırsa sen kendin yaptığını sanacaksın. Öyle ya, onun varlığına inanmadığına göre…” Bu yazdığım sözler tamı tamına, kelimesi kelimesine böyle miydi bilmiyorum, fakat bu öğreti Şahitlerin öğretisi olduğu için araştırıp, onların yayınlarından bulabilirsiniz. Fakat doğruydu. Benim ise üzerimden sanki çok büyük bir yük gitmişti. Sesler tam yok olmasa da ben artık o seslere aldırmadığım gibi, nereden geldiğini de öğrenmiştim. Zaten Mukaddes Kitabı hemen hemen her gün okuyordum. Anlatılan bu gerçeğin ispatlarını da o kitapta buluyordum. Okudukça, ileride bu Şeytan hakkında daha fazla bilgiye de sahip olacaktım.

Bazı insanlar, “Şeytan falan yok, bu ancak insanların palavrasıdır. Kendi kötülüklerini üzerlerinden atmak istedikleri uydurma bir yaratıktır o” derler. Evet, aslında kişi kendi yaptıklarından sorumludur. Bunu kim olursa olsun başkasının üstüne atmakla kurtulamaz. Fakat kötü bir arkadaş da insanı suça çok kolay götürür. Mahkemelerde bu ve buna benzer davalar çok görülmüştür. Aynı suçu işledikleri halde yargıç hepsine aynı cezayı vermez. En büyük ceza suça teşvik edene, önderlik edene verilir. Bu konuda bakın Allah da ne diyor:

Aldanmayın; fena arkadaşlıklar güzel ahlakı bozarlar. 1.Korintoslular 15:33

Gerçekten de öyle değil midir? Yine bir keresinde Josef bana bir soru sormuştu: “Bu dünyayı kim yönetiyor?” diye. Ben de kısa bir düşünüp, “Allah” demiştim. O da: “O zaman Allah çok kötü yönetiyor” demişti. Evet, ama bu biz insanların suçu dedim. Evet, insanların da suçuydu fakat yalnız insanların değil, bütün bu pisliklere neden olan bir güç de vardı.

Gençliğimde Aziz Nesin’in hemen hemen her kitabını okumuştum. Tatlı Betüş diye bir romanında, romanın kahramanı Betüş ismindeki kadın: “Ah! Şu pisliğin kaynağını bir bulabilsem” diyordu. Evet, romana göre kadın en aşağı yerden, beslemelikten başbakanların, cumhurbaşkanlarının metresi olmuştu. Hem yurt içinde hem de dışarıda. Aslında kadın öç alma isteğiyle dolu olmasına rağmen, öcünü almak istediği insanı tam bulduğunu sandığı zaman, onun da bir yerde kendisi gibi aciz, zaman zaman sevgi dolu ve akılsızca yanları olup, iyiliklerinin yanında yine her insan gibi kötülüklerinin de olduğunu görüyordu. Ayrıca o insanlara da kötülük yapılırken, onlar da başkalarına kötülük yapıyorlardı. Yani kısacası bütün dünyayı bu hale getiren tek bir insan değildi. Onun için kadın “Ah! Pisliğin kaynağını bir bulabilsem” diyordu. Ben de o zaman kendi kendime “kadın aslında haklı, pisliğin kaynağı neresi acaba” demiştim. Muhakkak bu kaynağı yalnız romanın kahramanı o kadın değil, yazar Aziz Nesin’de bilmiyordu, ya da bilmek istememişti.

Mukaddes Kitap ve Kuran bu soruların cevabını tam olarak verir. Allah’ın yeryüzü ve insanlıkla ilgili amacını, geçmişte ve de gelecekteki olayları bildiren, yeryüzünde insanlığın sahip olduğu en güvenilir kaynaklardır. Ayrıca yeryüzüne hâkim olan bu pisliğin kaynağını da açıklar. Bu kitaplar sanki bir şeyin kullanma kılavuzu gibidir. Dünyada nasıl yaşamalıyız, problemlerin üstesinden nasıl gelebiliriz, beklentimiz neler olmalı, ya da olmamalı, gibi bir sürü sayısız soruların cevaplarını, Allah bu kitaplar vasıtasıyla mesaj şeklinde insanlığa vermiştir.

Sanki şu anda bu fikre karşı gelecek o kadar çok insan sesi duyuyorum ki. Fakat bütün o karşı gelenlere, “daha iyisi ve doğrusu ne?” denildiğinde, felsefeye dalarak anlatmaya başlarlar. Darvin’den, maymundan insana tekâmül eden hikâyeler, hücrenin tekken nasıl böyle hale geldiği falan anlatır dururlar. Nereden bilirler tek bir hücrenin tarihini, nasıl çoğaldığını, kimin o hücreyi yarattığını? Bu konuda da Darvin’e cevap verdirirler. Darvin denilen adam da sıradan bir araştırmacı, değerli bulguları da var, hataları da çok. Yalnız başına dağlarda, adalarda, ormanlarda kendi kendine, gözlemleriyle; evet sadece gözleriyle gördükleriyle bir tez ortaya atıyor. Bu adam denize bile o zamanlar çıplak gözle dalmak zorunda kalıyor. O zamanki imkânlar ancak o kadar. Bu tez öyle büyük bir teknik ile göz kamaştıran şimdiki laboratuvarlar yardımıyla, zamanımızdaki insandan insan yapan genlerin araştırıldığı gibi değil. Gözleriyle tabiata bakıyor, nasıl bakıp da Allah’ın hakikatini bir kenara itip, sadece biz bir hücreden, patlamalardan meydana geldik demesini ben anlıyorum da; anlayamadığım nokta, bir adamın gözlemleriyle ortaya tez atmasına, bunu da bütün dünyanın bayılıp kapmasına; işte buna aklım ermiyor! Bunun yanında Darvin’in kendisinin bile böyle bir iddiada bulunmadığını söyleyenler de var. Neyse, olabilir. Darvin ya da başkaları gibi herkes konuşmakta serbesttir ve de öyle olmalıdır. Darvin de o tecrübelerinden sonra ne derse der. Fakat bunu insanlık için büyük bir müjdeymiş gibi selamlanarak karşılanması, okullarda ve bütün dünyada gerçek bir öğretiymiş gibi kabul edilmesi, işte bu kalın kafama bir türlü girmiyor! (A.B.D. ve bazı ülkelerde ise bu eğitimin okullarda öğretilmesi yasak) Bir zamanlar kaplumbağanın, ya da öküzün boynuzlarındaki düz levha olan dünya öğretisi gibi. En ilginç yanı ise Darvin’in bu teorisini dindar geçinenler, Allah’a inanalar da öğretmeye başladı. Âdem ile Havva gerçeğini, Darvin teorisine uydurmaya uğraşanlar da az değildir. Fakat şunu da belirtmeliyim ki, eğer Darvinler olmasaydı, herkes sırf oturup, “bu doğrudur bundan başka doğru da yoktur” deseydi, birincisi özgürlük olmazdı, ikincisi insan denen bizler hiçbir zaman gelişemezdik. Bu gelişme belki çoğu zaman kötülük şeklinde sahneye çıktıysa da, kötülüklerden de çok şeyler öğrendik diyemez miyiz? Eğer öyle olmasaydı, Allah kötülüğe müsaade etmezdi. Hem ben şunu da öğrendim ki, bir insanın “sadece benim dediğim, ya da benim kafama yatan şeyler doğrudur” demesi ancak insanlığı zindana sokmak, hapsetmek demektir. Olabilir, ben Darvin’in teorisini kabul etmeyebilirim, fakat bu adamın her söylediği şey benim için yanlış demek değildir ki. Böyle despot şeklinde kanun koyanlar, insanlara hükmetmeyi hobi edinenler, kendisinden başka her şeyin yanlış olduğunu savunup, yalnız savunmakla kalmayıp savaş dahi açanlar, işkenceler yapanlar, sahip olduğumuz günümüz dünyasını meydana getirdi. Tarihe bakıldığında insanlar binlerce yıldır aynı şeyleri yapıyorlar. Kalın kafalarımız almak istemiyor, hakikati göremiyoruz, görmek istemiyoruz, en önemlisi de göstermiyorlar.

Bütün bunlardan ötürü Darvin’i de selamlamak lazım. Adam araştırma yapmış. Araştırma yapmanın ne olduğunu en azından ben de bilirim. Kim diyebilir ki “sadece benim araştırmam mutlak bir doğruluktur” diye. Hepimiz en doğru sandığımız şeyde, çok daha sonra onun bazen ne kadar yanlış ya da değersiz veya hiç de o kadar aman aman bir bilgi, görüş, icat, inanç olmadığını da görmüşüzdür. Eğer insan zekâsının yüzde onunu dahi kullanamıyorsa, daha yüzde doksanlık boş bir yer var demektir. İnsanın bu yeteneklerinin buzluğa, derin şok dondurucularına sokma hakkını Allah kimseye vermemiştir. Biz ise bunları, dinlerde, ilimde ve ulusların Allah ile olan ilişkilerinde tam tersi olduğunu göreceğiz. İlim adamları denilenler kıskançlıktan birbirlerini yemişler. “Kimin dediği doğrudur” diyerek karşılıklı rekabete girmişler. Dinciler ise daha korkunç olmuş. İlim adamlarının birbirleriyle olan savaşı onların yanında solda sıfır kalmış. Devletler, krallar ise dini çok güzel bir budala yapma kaynağı olarak görmüşler ve bu doğrultuda onlarla iş birliği yapmışlar. O devletin gücü, dinciler ile iş birliğinin mümkün olmadığı yerde, dinciyi de yok etmiş. Büyük balık küçük balık misali, büyük olan küçüğü yutmuş. Ondan büyük olan da onu yutmuş. Bunu da sadece balıklar değil, insanlar yapmış! Bunları yapmakla insanlık kendini çok kudretli, akıllı, yetenekli sandığında ise, aslında ancak balık kafalı olduklarını ispat etmişler.

Bu açıklamaları yapmalıyım. Yoksa benim davamı, çekişmeleri, tartışmaları, bu kitapta geçen konuyu anlatmam sizlere zor olur. Çünkü prensip aynı, konular değişebilir. Onlar ancak ayrıntılar olacak.

Ben Mukaddes Kitabı okurken çok çabuk biter diyordum. Fakat kâğıdının inceliği ve yazıların küçük oluşu beni aldatmıştı. Aslında, keşke hiç bitmeseydi demem daha doğru olurdu. Çalışırken işten eve gelir, yemek yer hemen yatar, yattığım yerden Mukaddes Kitabı okumaya devam ederdim. Ta ki uyuyana kadar ki, bu yorgunluğuma bağlıydı.

Bedenen ağır bir işte çalışıyordum. Çalıştığım yer bir kere iflas etmişti ve ben iflas edene kadar her yaz tatilinde orada çalışmıştım. Öğrencilik yıllarımda bana bu işyerinin çok faydası olmuştu. Yaz tatillerinde orada çalışarak kazandığım para bütün kış yetmese de çok ihtiyaçlarımı, hatta lüks denecek şeylerimi bile karşılayabiliyordu. O işe ilk olarak on dört yaşında başlamıştım. Ben 21 yaşıma geldiğimde iflas bildirmişti. Sonra küçük bir aile kuruluşu olarak tekrar başladıklarında, sadece yıllarca orada çalışmış bir kadınla bir de beni işe almışlardı. Yani sırf iki işçi, öbür üçü ise firmanın sahipleriydi. Bir oğulları benim yaşımdaydı. Onunla beraber çalışıyorduk. Çalışırken bir ara ona Şahitleri tanıyıp tanımadığını sordum. “Aman! Sana da mı geldiler?” dedi. “Evet, ama neden?” diye sordum. “Sakın onları eve falan sokma” dedi. “Niye, ne yapıyorlar? Hırsız, katil falan mılar?” diye de çekindim. Fakat ne kaybedebilirdim ki. “Yok, ama bir gelmeye başladılar mı, artık hep gelirler” diyordu. Babaannesi de onlara inanmış, hatta 1974-75’de dünyanın sonu gelecek diye de beklemiş. Fakat son mon gelmemiş. Bu konuda birçokları gibi o da hayal kırıklığına uğradığından, bir daha onları görmek istememiş. Tabii o bunu anlatırken hem babaannesinin kandırılmış olmasını vurguluyordu hem de o dinlerin sahtekâr ve boş inançlar taşıdıklarını. Eğer bütün risk buysa, bu benim için önemli değildi.

Ben bunları burada böyle basitçe yazarak anlatıyorum ama o zaman sanki sisle kapalı bir dünyada yaşıyordum. Tecrübe, bilgi falan yok ki. İnsan üzerinde nelerin nasıl etkiler yapıp ve ne gibi bir izler bırakabileceğini o yaşlarda insan kestiremiyor. Çalış ye iç yat, çalış ye iç yat. Yine kalk çalış ye iç yat ve ayrıca dünya kadar da borç. Benim o zamanki hesabıma göre bu borçlar, hiç açık vermezsek, ancak 6 sene sonra biterdi. O da benim hesabıma göre! Gerçi aradan 25 sene geçti, hâlâ borçlarım bitmedi! Olsun, insan alışıyor desem yalan olur, ben hiç ama hiç sevmedim ve de borca alışamadım. Fakat çok kolay borç yaptım. İşte böyle bir hayatta kendimi birazcık hayvanlara benzetiyordum. Fakat dünyanın öbür ülkelerine baktığımda, açlık, sefalet, yoklukla doluydu. Ben ise onlardan daha iyiydim. Acaba ben nankör müydüm? Böyle düşünmek nankörlük müydü? Bütün bir ömürleri böyle, işle ev, yemek ve yatmakla geçen insanlar vardı. Hatta ben Almanlar hakkında, “bunlar sadece çalışmak için yaşıyorlar, yaşamak için çalışmıyorlar” diyordum. Fakat bu onların bizlere ve birbirlerine karşı gösterdikleri yüzmüş, bunu ilerde anladım. Evet, bizim toplum gibi sorumsuz, tembel değillerdi. Mesela orospuluk etmek o kadar ayıp değildi ama uyumak onlar için çok ayıptı! Hiç vaktim yok diye hızlı hızlı koşuştururlarken, kimileri bir hobisine, saatlerce içki içilen bir yere, ya da uyumaya giderlerdi. Evlerine hiç habersiz gidersen, belli saatler dışında zili çalana pek kapıyı da açmazlar, bu da bir kültür işte. Gerçekte ise her insan gibi onlar da çalışmaktan nefret eden tembel insanlardı. Fakat görünüşte ise hep çalışıyor izlenimi verme hastalığına sahipler. Bizim millette de tam tersidir. Onların gözünde de çalışmak kadar ayıp bir şey yoktur sanki. Arkadaşlarımız vardı, işyerlerine ziyarete giderdik. Çalışıyorsa eğer: “Vay! Çalışıyor musun?” dediğimizde, “yok canım öylesine işte” gibi cevaplar verirler ve aslında hiçbir şey yapmadıklarını söylemekle gurur duyarlardı. Hâlbuki çalıştığı halde, çalışmadığını; sanki sadece işçiler çalışıyor, öyle bir düzen kurmuş ki o hiçbir şey yapmıyor havasında. Çalışarak para kazanınca sanki küçülüyor da marifet çalışmadan para kazanmada! Topluca bir araya geldiklerinde, bazen yalan da olsa, nerede rakı içtiklerini, hangi kadını şaaptıklarını, yedikleri yemekleri anlatır dururlar. Avrupalının da kadınları bu kafadadır. Çalışırsa da kocasına kuruş koklatmadan çalışır. Hep almayı daha çok severler. Almanlar ise bir araya geldi mi, başlarlar işlerinden bahsetmeye. Nasıl çalışıp, ne iş yaptıklarını, teknik konulardan anlatır dururlar. Onlarınki de bazen yalan bile olsa, konuları bu kadar farklıdır. Tabii en ortak konuları yabancıları çekiştirmektir. Bu konuda hiç muhalefet görmezler. O anda artık hepsi birlik, kardeşlik içindedir. Hâlbuki kırk senedir birbirlerini tanıyorlarsa da birbirlerinin evlerinde bir kahve bile içmemiştir bu kardeşler! En kötüsü de bir yabancı olarak, hele de bir Türk olarak yeni tanıdığın bir Almanla sohbet etmektir. Onlarla hiç normal sohbet edemezsin. “Aslında yabancıları sevdiğini, kimseyle kötü bir ilişkileri olmadığını, sen değil ama öbür yabancılar o kadar da iyi değil” diye başlarlar anlatmaya. Her yabancıya da aynı ağız: “Sen değil ama öbür Türkler...” Sanki başka konu yoktur. İlk soruları da eğer yolda, asansörde, nerede olursa olsun karşılaşıp da bir gülümsedin mi hemen: “Siz nereden geliyorsunuz?” demek olur. Ne demek istediklerini anlar ama hınzırlıktan, oturduğumuz köyün adını söylerdim. Eğer inatçıysa: “Yook, hangi ülkeden geliyorsunuz demek istedim” der ve söyleyince de şöyle yüzü bir ekşir. Ne kadar tutsa da kendini belli eder. Sonra kendini bir toparlar ve yine başlar anlatmaya. Komşuları varmış arka sokakta, onlar da Türk’müş! Türklerin olmadığı yer var mı? Eskimo’ya bile gitmişler de balıkçılık yapıyorlarmış. Amerika’dayken tanıştığım, yolcu gemisinde çalışan bir arkadaş söylemişti. Yani Türk’ün her yerde olduğu yeni bir şey değil ki. Yine devam eder, “Türkiye’ye bile gittim” der. Sohbet sadece bu doğrultuda olur. Diyorum ya, sanki dünyada başka bir konu yoktur. Belki de onlar başka bir konu sahiden bulamıyorlar. Ne konuşsun ki bizlerle. Tek bir konu var, o da künyeni okuyacaksın. Birbirlerini gördüklerinde ise çıt çıkmaz. Sanki buzdolapları bir araya geldi. Artık yıldızlarına göre. Eğer derin dondurucuysalar ağızlarını bıçak bile açmaz.

Bizimkiler ise birden kaynaşır, hemen de moku çıkar. Bunları da düşündüm. Bu adamlar da belki bir zamanlar böyleymiş. Yani bizler gibi, ama olmadığını görmüşler. Birbirlerinden ellerini eteklerini çekmişler. Kimseyle takışmakta hoş değil. Ancak selamını veriyor, bitti. Benim 21 yıldır oturduğum dar bir sokaktaki ilişkilerimiz böyle. 50 senede otursan yine hep aynı kalır. Fakat hakkındaki bilgileri aklını durdurur. Hiç tanımadığım, görmediğimi sandığım insanlar beni ezbere bilir, tanırlar. Ne yaptığımı ne ile meşgul olup olmadığımı. Demek ki haber, dedikodu ve yayıncılık kuvvetli çalışıyor! Kimisi selam bile vermez. Doğulular ise dik dik yüzüne öylece bakar. Selam da versen cevap vermez, fakat yüzüne dik dik bakmaya devam eder. Horoz dövüşlerinde görmüştüm ben böyle birbirlerine bakıp bakıp da saldırmaya hazırlananları. Dediğim gibi, değerli olan çok az insan var, ama bu her toplumda böyle. İnsanlık maalesef artık böyle oldu.

Türkiye’ye bir iş için gittiğim zaman turist teknesinde çocuklara sormuştum, en iyi turistler hangi ülkeden geliyor diye. Onlar ise anlatmaya tam tersinden başladılar. En kötüleri yerli turistlermiş. Hele İstanbul’dan gelenler, kendilerini beğenmiş, rüküş tavırlı oluyorlarmış. Ruslar hem terbiyesiz hem de pislermiş. Çöplerini denizin ortasına atıyorlarmış. Kadınlarına laf söylemedi, hepsi orospuymuş! Araplar pijamayla yemek yemeye gelirlermiş. Polonyalısını falan da saydı durdu, yine sonunda en iyisi Almanlar ama doğudan gelenleri hariç ve İngilizler dedi. Ben de aynı tecrübeyi yaptım. Çok menfaatçi olmalarıyla birlikte genelde Almanlar terbiyeliydiler ve görgüsüzlük yapmıyorlardı. Bizim de kurduğumuz işyerindeki en iyi tecrübelerimiz Alman müşterileriyle olacaktı. Hiç unutmam, 1990’lı yılların başında arabayla Türkiye’ye giderken Romanya sınırında 26 saat mi ne beklemiştik de o pislikte, yoklukta beklerken içime ölüm gibi bir bunaltı gelmişti. Ne tuvalet vardı ne su ne de insan için en doğal gereksinimleri karşılayacak bir şey. Karşı tarafın kuyruğunda bekleyen Alman TIR şoförüyle konuşmuştum da anamın oğlunu görseydim bu kadar sevinmezdim. Benim onunla 3-5 dakikalık konuşmamla sanki moralim yerine gelmişti. Alman falan olması beni hiç ilgilendirmiyordu. Adamın TIR kamyonu temiz, kendi temizdi. O pisliğin, yokluğun içinde tıraşını nasıl olmuşsa olmuş, tertemiz bidonunla da yolda yüzünü yıkıyordu. Bunlardı beni o adama çeken. Bir arkadaşımla ilk görüştüğümüzde, sırf temiz diye arkadaşlık etmeye başlamıştım. Hâlbuki iyi, sözüne güvenilir biri de değildi. Olsun temizdi ya. Onun bu temiz ve titizliği benim için birçok kötülüğünü örtüyordu.

Bu yazdıklarımı sakın “kesin kurallar ve herkes böyledir” diye okumayın. Bunlar sadece benim izlenimlerim, gördüğüm ve yaşadığım bu kültürlerin negatif ve pozitif yanları. Muhakkak ki bu genellemenin dışında olan birçok insanlar da vardır.